el 30-04-2026
Jon Basaldua eta Marivi Maroto, koordinatzaile operatiboak, Suspertu laneratze-enpresa aurkezteko harrera egiten digute.
“Ez dugu soilik galdetu behar zer ekarpen egiten dion Gizateako kide izateak Susperturi; aitzitik, Suspertuk nola lagundu dezakeen Gizatearen garapenean eta Euskadiko laneratze-enpresen sendotzean ere aztertu behar da...“
Nola sortzen da Laneratzeko Enpresa hau eta zein da bere jarduera nagusia?
SUSPERTU 2005ean sortu zen eskaera zehatz bati erantzuteko, nahiz eta EDE Fundazioan aldez aurretik egituraketa formalik gabe garatzen ari zen kezka eta praktika batean oinarritu. 1995ean jada, bai EDE Fundazioan bai Suspergintza Elkartean, lan-kontratuen programa bat garatzen zen Fundación Gizakia eta Etorkintzarekin lankidetzan, zeinaren helburua zen drogamenpekotasunetik errekuperazio-prozesuan zeuden pertsonen laneratzea.
2005ean, Suspergintzak Lekeitioko Trinkete aterpetxearen kudeaketa bere gain hartu ondoren, Lekeitioko Udalak aterpetxearen eraikinean kokatutako taberna baten kudeaketa eskatu zigun, kirol-instalazioei ere zerbitzua ematen ziena. Une hartan, ez genuen ostalaritza-establezimenduen kudeaketan beharrezkoak ziren ez gaitasunik ez esperientziarik (aterpetxeak garai hartan gazteei zuzenduta zeuden nagusiki, eta aisialdiko hezkuntzara bideratuta zeuden, EDEren eta Suspergintzaren jarduera-ildoetako bat). Horregatik, enkargua onartu ahal izateko, beharrezkoa zen EDEren helburuekin bat zetorren xede bat aurkitzea. Xede hori gizarte-bazterketa egoeran edo enplegagarritasun-zailtasunak zituzten pertsonentzako enplegu babestuaren eremuan kokatu zen, eta horrek laneratze-enpresa bat sustatzera eraman zuen.
Gainera, aurretik Lea Artibai eskualdeko emakumeen egoerari buruzko txosten baten prestaketan parte hartu zen, non agerian geratzen baitziren kolektibo horrek enplegua eskuratzeko zituen zailtasunak. Horregatik, Suspertu sortzeaz gain, hasierako urteetan emakumeentzat, lana aurkitzeko zailtasunak zituztenentzat, enplegu-tresna gisa planteatu zen (horietako batzuk arrantza-sektoreko jarduera laguntzaileetatik zetozen). Hori da Suspertu sortzearen arrazoia, eta horregatik dago ostalaritza-sektorera bideratuta.
Nolakoa izan da enpresa-proiektuaren bilakaera orduz geroztik?
Lekeitioko esperientziatik abiatuta, beste udal-ostalaritza instalazio batzuen kudeaketa bere gain hartzen da, hala nola Areatzako Aldamin Taberna edo Muskizko Zelaia Jatetxea; batez ere gazte migratzaileei enplegua ematera bideratutako proiektuak dira.
Susperturen jauzi eta hazkunde handiena Suspergintzaren Aterpetxe Sare historikoaren kudeaketa Susperturi transferitzeko erabaki estrategikoa hartzen denean gertatzen da; izan ere, aisialdiko hezkuntzara bideratutako orientazioa pixkanaka ikuspegi hotelero eta turistikoago batera igarotzen joan zen (udaleku-etxe batzuez gain, jada kudeatzen ziren aterpetxe turistikoak, ikasleen egoitzak eta kirolarientzako egoitzak). Horrela, Suspertuk, bolumen ekonomikoan eta kudeaketan nabarmen hazteaz gain, enplegua eskuratzeko zailtasunak dituzten pertsonen kontratazioa modu esanguratsuan sustatzen du.
Horren ondorioz, gaur egun zuzenean kudeatzen dira sei ostatu turistiko —hiriko aterpetxeetatik landa-inguruneko aterpetxeetara, autokarabanentzako gune bat barne— eta lau jatetxe, eskaintza gastronomiko mota desberdinekin. Era berean, Suspertuk, bere langileen bidez, EDEk kudeatzen dituen gizarte-ostatuetan zerbitzu osagarriak (batez ere ostalaritza arlokoak) eskaintzen ditu.
Nortzuk dira enpresara heltzen diren langileak?
Gaur egun, Suspertuk 156 langileko plantilla du, eta horietatik 94k laneratze-kontratua dute. Langile horiek profil profesional desberdinak betetzen dituzte:
- Administrazio eta harrerako langileak ostatu turistikoetan
- Sukaldeko langileak
- Mantentze-lanetako langileak
- Garbiketako langileak
Plantillaren profila anitza da. Langile horietako asko EDE Fundazioaren esku-hartze eta prestakuntza programetatik eratorriak dira, baita beste gizarte-erakunde batzuekin egindako hitzarmenen bidez ere. Langileen artean laneratze-kontratuak eskuratzeko aukera duten profil ugariren isla dago: pertsona migratzaileak (horietako batzuek beren egoera administratiboa erregularizatzea lortu dute eskainitako lan-aukerari esker), baita hainbat arrazoirengatik lana aurkitzeko edo mantentzeko zailtasunak dituzten tokiko pertsonak ere.
Ba al dago parteatu nahi duzuen proiekturik edo jarduera berririk?
Iazko urrian Guruzu Jatetxea inauguratu genuen EDE eraikin berrian (Manuel Allende, 10 – Bilbo). Jatetxe hutsa izateaz harago, pertsonentzat aukerak, autoestimua eta lanerako etorkizuna berreskuratzeko gunea da. Eguneroko jardunean, sektoreko profesionalak eta laneratze-prozesuan dauden pertsonak elkarrekin aritzen dira, benetako ikaskuntza-, laguntza- eta hazkunde-ingurunea sortuz.
Guruzu Jatetxean lantzen den proposamen gastronomikoa abangoardiako sukaldaritzan oinarritzen da, aurkezpen zainduekin, non estetika zein zaporeen oreka zaintzen diren. Horretarako, sasoiko osagai ugari erabiltzen dira, horietako asko tokian bertan aurrez prestatutako produktuak izanik. Gainera, azkenaldian jarduera-ildo berri bat bultzatzen ari gara, ekitaldien antolaketa eta catering zerbitzuekin lotua (coffee break-ak, lunch-ak eta ospakizunak barne), eta horrela laneratze-ibilbideetan dauden pertsonentzako ikaskuntza- eta enplegu-aukerak zabaltzen ari gara.
Otxoki Tabernaren kasuan (Ametzagaina parkea, Donostia), azken urte eta erdian egindako berrikuntzak ere dimentsio humano nabarmena izan du. Ez da soilik espazio fisiko bat hobetzea izan, baizik eta proiektua eraldatzea, bertan lan egiten duten pertsonek (asko laneratze-ibilbideetan daudenak) ingurune duinago, profesionalago eta motibagarriagoa izan dezaten. Bere proposamen gastronomikoa Donostiako sukaldaritza garaikidearekin lerrokatzen da, bokateria moderno baten alde eginez; formatu tradizionalak ikuspegi eguneratu batekin berrinterpretatzen ditu, produktuaren kalitatea, sormena eta aurkezpena zainduz. Guruzuren kasuan bezala, hemen ere ekitaldien antolaketa, catering zerbitzuak, coffee break-ak eta lunch-ak garatzen hasi dira, jarduera dibertsifikatuz eta laneratze- eta ikaskuntza-espazio berriak sortuz.
Gainera, 2026an mantentze- eta erreforma-zerbitzu berri bat bultzatzen ari gara, laneratze-postu gehiago sortzea ahalbidetuko duena. Orain arte, zerbitzu honek barne-izaera izan du batez ere, EDEren instalazioetara bideratua. Orain, jarduera-ildo hori garatu nahi da, kanpoko bezeroen kopurua handituz. Gaur egun, 18 lagunek osatutako plantilla dugu, eta horietatik 11k laneratze-kontratua dute. Aipatzekoa da kontratu egonkorra duten hiru pertsonak lehenago laneratze-kontratua izan zutela, eta gaur egun beren esperientzia lankide berriei transmititzen ari zaizkiela.
Zer nolako ekarpen egiten dio laneratzeko enpresari Gizateako bazkide izateak?
EDE Fundazioa sektoreko sare desberdinak bultzatu eta horietan aktiboki parte hartzeagatik nabarmendu izan da. Horregatik, laneratze-enpresa baten sustatzaile gisa, sarean lan egiteko kultura hori Suspertura eramaten du, eta, horren bidez, Gizatean duen parte-hartze aktiboa sustatzen du.
Ez dugu soilik galdetu behar zer ekarpen egiten dion Gizateako kide izateak Susperturi; aitzitik, Suspertuk nola lagundu dezakeen Gizatearen garapenean eta Euskadiko laneratze-enpresen sendotzean ere aztertu behar da. Norabide bikoitz hori Gizatearen bizitza asoziatiboko espazio desberdinetan parte-hartze aktiboaren bidez baino ezin da gauzatu: zuzendaritza-batzordeko kide izanik, laguntza- eta ekoizpen-tekniken taldeetan parte hartuz, baita proiektu pilotuetan ere, hala nola inpaktu sozialaren balio ekonomikoaren neurketari lotutakoetan.
Gainera, parte-hartze hori ez da soilik zuzendaritza- edo ardura-karguetan oinarritu behar; aitzitik, funtsezkoa da Susperturen barruan rol desberdinak dituzten pertsonek Gizatearen dinamika eta proposamenetan parte har dezaten sustatzea. Ildo horretan, topaketa horiek beste enpresa batzuetako profesionalekin ezagutzak eta esperientziak partekatzeko gune gisa ulertzen dira, bakoitzaren jarduera-sektorea gaindituz.